Samandağ Bölgesi Topraklarının Bazı Besin Element İçerikleri ve Bunların Haritalanması

Авторы

DOI:

https://doi.org/10.5281/zenodo.17695436

Ключевые слова:

Samandağ, Toprak, Bitki Besin Elementi , Kriging, Jeoistatastik

Аннотация

Bu çalışmada, Samandağ bölgesinde yer alan bazı toprakların makro ve mikro besin  element içerikleri belirlenmiştir. Ayrıca bunların çalışma alanındaki dağılımları; coğrafi bilgi sistemleri (CBS) ve Jeoistatistiksel yöntemler kullanılarak incelenmiştir. Yaklaşık 1250 hektarlık bir alan kaplayan çalışma alanından, rastgele örnekleme yöntemine göre 0-20 cm derinlikten 49 adet toprak örneği alınmıştır. Toprak örneklerinde; bitkilerce alınabilir kalsiyum (Ca), magnezyum (Mg). Fosfor (P), demir (Fe), bakır (Cu), mangan (Mn) ve çinko (Zn) içerikleri belirlenmiştir. Ayrıca, çalışma kapsamındaki topraklara ait tüm parametrelerin tanımlayıcı istatistiksel analizi yapılmıştır. Yine, Windows uyumlu GS+ (sürüm 10) Jeoistatistik paket programı ile toprak özelliklerinin yersel dağılımının modellenmesi yapılmış ve ArGis (sürüm 10.8) CBS programı ile özelliklerin dağılım haritaları üretilmiştir. Toprakların ortalama K,Ca, Mg ve P içeriklerinin sırasıyla 582.9,7335.3, 3869.9 ve 7.56 mg kg-1; ortalama Fe, Cu, Mn ve Zn içeriklerinin ise sırasıyla 2.14, 3.22, 3.62 ve 3.33 mg kg-1 olduğu görülmüştür. Parametrelerin değişkenlik katsayısı (DK) değerlerine göre, araştırma alanında Ca değerlerinin en homojen, Mn içeriklerinin ise en heterojen olarak dağıldığı belirlenmiştir. Araştırma alanındaki toprakların besin element içeriklerin A0 (range) değerleri 145 m (Cu) ile 6114 m (Zn) arasında değişmiştir. Bu durum toprak özelliklerindeki yersel bağımlılığın çok geniş sınırlar içinde değiştiğini göstermektedir. Çalışma alanı topraklarının için en uygun yarıvaryogram modeli K, Mg ve P için Küresel; Ca, Fe, Mn ve Zn için Üssel; Cu için ise Guassian olarak belirlenmiştir.

Библиографические ссылки

Ağca, N., Coşar, M.S., 2023. Jeoistatistik ve coğrafi bilgi sistem (CBS) teknikleri kullanılarak Erzin ovası (Hatay) topraklarının bazı besin element içeriklerinin yersel değişimlerinin haritalanması, Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi, 11(4): 1439-1451.

Ağca, N., Ertuğral, S., 2025. Arsuz ovası topraklarının besin element içeriklerinin belirlenmesi ve bunların mekânsal dağılımlarının coğrafi bilgi sistemleri ile incelenmesi, Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi, 13(1): 37- 48.

Ağca, N., Karakaya, Y., 2023. Sarıseki-Dörtyol Bölgesinde yer alan toprakların bazı besin element içeriklerinin yersel dağılımımın jeoistatistiksel yöntemlerle modellenmesi ve haritalanması. Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Dergisi. 11(1): 26 – 37.

Ağca, N., Karanlık, S., 2012. Distribution of micronutrients in Amik Plain (Hatay, Turkey). Proceeding Book of 8'th International Soil Science Congress on "Land Degradation and Challenges in Sustainable soil Management (May 15-17, 2012 Çeşme-İzrnir, Turkey).

Ağca, N., Aşkıner, E.D., 2024. Dörtyol ovası topraklarında bazı besin element içeriklerinin yersel dağılımının belirlenmesi. MAS Uygulamalı Bilimler Dergisi, 9(2): 331–346.

Anonoim, 2015. Rakamlarla Hatay Tarım Kimliği, 2015. 15https://hatay.tarimorman. gov.tr/Belgeler/Sol%20Men%C3%BC/HATAY%20TARIM%20K%C4%B0ML%C4%B0%C4%9E%C4%B0-2015.pdf (Erişim tarihi. 24.08.2025

Aşkın, T., Türkmen, F., Tarakçıoğlu, C., Kulaç, S., Aygün, S., 2017. DTPA-extractable micronutrients: A geostatistical study from Ordu, Turkey. Eurasian J Soil Sci, 6 (2): 154 - 160.

Cambardella, C.A, Moorman, T.B, Parkin, T.B, Karlen, D.L, Novak, J.M, Turco, R.F, Konopka, A.E. 1994. Field-scale variability of soil properties in central Iowa soils. Soil Sci. Soc. Am. J., 58: 1501-1511..

Dongare, V.T., Reddy, G.P. O., Kharche, V.K., Ramteke, I.K. 2022. Spatial variability of soil nutrients under sugarcane cropping system in semi-arid tropics of western India using geostatistics and GIS .Journal of Soil and Water Conservation 21(1): 67-75. DOI: 10.5958/2455-7145.2022.00008.X

Gamma Design, 2008. Geostatiscitcs for the environmental sciences. Plainwell,,Michigan, USA.

FAO, 1990. Micronutrient, assesment at the country level. an ınternational study (M. Sillanpaa, Editör). FAO Soils Bulletin 63. Published by FAO. 128 P. Roma, Italy.

Heuvelink, G.B.M., 2006. Incorporating process knowledge in spatial ınterpolation of enviromental variables. Lisbon, portugal: 7th Inernational Symposium on Spatial Accuracy Assessment in Natural Resources and Enviromental Sciences.

Isaaks, H.E., Srivastava, R.M., 1989. Applied geostatistics. Oxfort University press, Inc. 561 p.

İydir, G., Özdemir, M. A., 2025. Manisa İlinin Sarıgöl İlçesi topraklarının fiziko-kimyasal özellikleri, bazı verimlilik özelliklerinin tespiti ve jeoistatistiksel yöntemler kullanılarak haritalanması. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(3): 658-676.

Lindsay, W.L., Norwell, W.A., 1978. Development of DTPA soil test for zinc, iron, manganese and copper. Soil Science Society America Journal, 42: 421-428.

Mulla, D.J., Mc Bratney, A.B., 2000. Soil spatial variability. In: handbook of soil science. Malcom E. Summer (ed. in chief) CRS Pres. A321-A351.

Olsen, S.R., Cole, V., Watanabe, F.S., Dean, L.A., 1954. Estimation of available phosphorus in soil by extraction with sodium bicarbonate, USDA.

Öztaş, T., 1995. Jeoistatistiğin toprak bilimindeki önemi ve uygulanışı. İ. Akalan Toprak ve Çevre Sempozyumu Bildiriler kitabı. I:271-280, Ankara.

Paris, J.O., Gontijo, I., Partelli, F.L., Facco, A.G., 2020. Variability and spatial correlation of soil micronutrients and organic matter with macadamia nut production. Revista Brasileira de Engenharia Agrícola Ambiental, 24 (1): p.31-36. DOI: http://dx.doi.org/10.1590/1807-1929/agriambi.v24n1p31-36.

Richards, L.A., 1954. Diagnosis and improvement of saline anad alkali soils. USDA Agriculture Handbook. No: 60.

Saltalı, K., Kuru, M.,Tosun, Y.K., Kara, Z., Yakupoğlu, T., 2024. Andırın-çiğşar bölgesi kiraz bahçesi topraklarının bazı fiziko-kimyasal özelliklerinin değerlendirilmesi. ISPEC Tarım Bilimleri Dergisi, 8(4): 884-893.

Sarker, M.M.H. , Moslehuddin A.Z.M.,. Jahiruddin, M., Islam, M.R,. 2018. Chaniıng trend of micronutrients ın floodplaın soils of Bangladesh. SAARC J. Agri., 16(1): 35-48.

Tümsavaş, Z., 2003. Bursa ili vertisol büyük toprak grubu topraklarının verimlilik durumlarının toprak analizleriyle belirlenmesi. Uludağ Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 17(2): 9-21.

Yağmur, B., Okur, B., 2011. Kemalpaşa ilçesi kiraz bahçelerinin verimlilik durumları ve ağır metal içerikleri. Batı Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü Derim Dergisi, 28 (2):1-13.

Zaprjanova, P., Hristozova, G., 2019. DTPA-extractable micronutrients in soils of Southern Bulgaria. Bulgarian Journal of Agricultural Science, 25 (6):1233–1238.

Загрузки

Опубликован

2025-06-26

Как цитировать

AĞCA, N., & ERTUĞRAL, S. (2025). Samandağ Bölgesi Topraklarının Bazı Besin Element İçerikleri ve Bunların Haritalanması. ICONTECH INTERNATIONAL JOURNAL, 8(3), 266–279. https://doi.org/10.5281/zenodo.17695436